Adlar (İsimler) Varlıkları ve kavramları tanımamıza yarayan sözcüklerdir. Örnek: İstanbul, bebek, ayı, kulak. Anlam Özelliklerine Göre Adlar 1. Özel Ad Tek varlığı karşılayan adlardır. Örnek: Ömer, Adana, Allah, Türkiye. Özellikleri: 1. Özel adlar daima büyük harfle başlar. Örnek: Yeşim bizi burada bekleyecekti. 2. Özel adlara gelen yapım ekleri kesme imiyle ayrılmaz. Örnek: İngilizce biliyor musunuz? 3. Özel adlara gelen çekim ekleri kesme imiyle ayrılır. Örnek: Bunu Ahmet'te de görmüştür. 4. Özel adlara getirilen "-ler" çoğul eki sözcüğe başka anlamlar katıyorsa kesme imiyle ayrılmaz. Örnek: Aliler akşam bize gelecek. NOT: "gibi" anlamı taşıyanlar hariç: Ali'ler ölmez. 5. Güneş, dünya ve ay isimleri, astronomi (gökbilim) veya coğrafya ile ilgili bir kavramın adı oldukla... (Devam)
Hem heceyle, hem de serbest ölçülü şiirler yazmıştır. Kendine özgü şiiriyle, şiirimize yeni bir kişilik kazandırmıştır. Şiirlerinde kendi ev ve ailesinden başlayarak, çevresindeki küçük dünyaları, toplumu anlatmıştır. Topluma açılışı, toplum sorunlarına eğilişi, kapalı dünyasının ezikliğini taşır. Şiirlerinde sembolleri kullanır. Rahat, doğal bir anlatımı vardır. Şiirleri, geleneğin izlerini barındırır. Yaşamın trajik yanlarını yorumlar. "Gizli Sevda" ve "Solgun Bir Gül Oluyor Dokununca" tanınmış şiirlerindendir.
YAPITLARI:
Kapalı Çarşı, Evler, Arada, İki başına Yürümek, Eski Toprak, Divane ( şiir).
İsim, duygu ve düşüncelerimizi karşılayan, varlıklara ad olan sözcüklerdir. Ateş, su, insan..
Not: Bir sözcüğün isim olup olmadığını o sözcüğe ekleyeceğimiz -mek, -mak ekiyle anlarız. Anlam bozulmuyorsa sözcük fiildir. Anlam bozuluyorsa sözcük isimdir.
Örnek: gel-mek (fiil) kalem-mek (isim)
git-mek (fiil) çocuk-mak (isim)
Not: Kökteş söcüklerde bu kurala uyulmaz. Sözcüğün cümle içerisindeki anlamına bakılır. Sözcük eylem bildiriyorsa fiil, eylem bildirmiyorsa isim olarak nitelendirilir.
Örnek: Boya yine yetmeyecek. Sıva için kum gerekiyor.
Karşı duvarı son boya baba. Kollarını özenle sıva.
İSİM ÇEŞİTLERİ
A. SAYILARINA GÖRE İSİMLER:
1.Tekil İsim: Sayıca tek bir varlığı karşılayan isimlerdir. İnsan, ağaç, asker..
Not: Kimi tekil isimler herhangi çokluk eki almadığı halde aynı cinsten birden çok varlığı karşılayabilirler.
İsimlerin üzerine eklenerek onlarda anlam değişikliği yapmayan, cümledeki görevlerine göre onları biçimlendiren eklere isim (Ad) çekim ekleri adı verilir.
a. Durum Ekleri : evi, eve, evde, evden
b. Çoğul Eki : evler, odalar
c. İyelik Ekleri : evim, evin, evi, evimiz, eviniz, evleri
d. Tamlama Ekleri : evin kapısı
e. İlgi Zamiri : Evinki, kardeşiminki
f. Ek Eylem : güzelsin, güzeldi, güzelmiş, güzelse (Devam)
İsim, duygu ve düşüncelerimizi karşılayan, varlıklara ad olan sözcüklerdir. Ateş, su, insan..
NOT: Bir sözcüğün isim olup olmadığını o sözcüğe ekleyeceğimiz -mek, -mak ekiyle anlarız. Anlam bozulmuyorsa sözcük fiildir. Anlam bozuluyorsa sözcük isimdir.
Örnek: gel-mek (fiil) kalem-mek (isim)
git-mek (fiil) çocuk-mak (isim)
Not: Kökteş söcüklerde bu kurala uyulmaz. Sözcüğün cümle içerisindeki anlamına bakılır. Sözcük eylem bildiriyorsa fiil, eylem bildirmiyorsa isim olarak nitelendirilir.
Örnek: Boya yine yetmeyecek. Sıva için kum gerekiyor.
Karşı duvarı son boya baba. Kollarını özenle sıva.
İSİM ÇEŞİTLERİ
A. SAYILARINA GÖRE İSİMLER:
1.Tekil İsim: Sayıca tek bir varlığı karşılayan isimlerdir. İnsan, ağaç, asker..
Not: Kimi tekil isimler herhangi çokluk eki almadığı halde aynı cinsten birden çok varlığı karşılayabilirler.
Kitap en iyi dosttur. Çocuk daima ilgi bekler... (Devam)
Sıfatlar isimleri renk, durum, biçim bakımından niteleyen; sayı, soru belgisizlik, işaret yoluyla belirten sözcüklerdir.
SIFATLAR
A. NİTELEME SIFATLARI B. BELİRTME SIFATLARI
1. İşaret sıfatı
2. Sayı sıfatı
a. Asıl sayı sıfatı
b. Sıra sayı sıfatı
c. Üleştirme sayı sıfatı
ç. Kesirli sayı sıfatı
3. Belgisiz Sıfat
4. Soru sıfatı
Örnek: Yaşlı adam eski tüfeğini alıp yemyeşil tepelerin güzel mekânlarına doğru yola çıktı. Yolda iki kişiye rastladı. Biri bu yol iyi bir yol değil dedi.
A. NİTELEME SIFATLARI
İsme soracağınız nasıl sorusunun karşılığıdır. İsimleri renk, durum, biçim bakımından nitelerler.
Örnek: Zaman esrarengiz yüzünün iyi yüzlere yine gösteriyor.
Saadet dakikaları güzel anılarla süslendi.
Hastalıklı yüzler yuvarlak masalarda sorgulandı.
Kara gözlüm beni neden bekler?
B. BELİRTME SIFATLARI
İsimleri sayı, soru, belgisizlik, işaret bakÄ... (Devam)
İsimlerin (adların) ve fiillerin (eylemlerin) kök ya da gövdelerinden yapım ekleriyle yapılmış yeni anlamlı sözcüklerdir. Türemiş sözcükler, üzerine yapım eki alabildiği gibi çekim ekleri de alabilir. (düş-ün-ül-mek-ten)
Türemiş sözcüklere birkaç örnek verecek olursak:
deyimler, karşılık, tiyatrocular, yazarlar, Türkçe, sağlık, türemiş, seçkin, söyleşi, danışma, iletişim, dövüş, kalıtım, halıcılık, açılar, ulama, buluşlar .. gibi birçok örnek sıralayabiliriz. (Devam)