Tek başına bir anlamı olmayan, cümle içerisinde bulunduğu yere göre anlam ve görev kazanan sözcüklerdir.

Başlıca edatlar:

ANCAK = Sadece = Edat        

Ben ancak sen sevebilirim.



ANCAK= Ama/Fakat=Bağlaç

Eve git ancak etrafı karıştırma.

            Fakat

ANCAK = Henüz = Zaman Zarfı

Babam eve ancak gelmişti.

YALNIZ = Sadece = Edat

Bu çiçeği yalnız ona ver.

YALNIZ = Ama/Fakat = Bağlaç

Çocuklar al yalnız erken getir.

                   Fakat

Sıfat olur

O, yalnız adam diye tanınır.

        Sıf.     İs.

Zarf olur

O akşam eve yalnız gitmişti.

                      Zarf       Fill

İsim olur

Yalnızım dostlarım, yalnızım yalnız.

BİR, BİR TEK, TEK:

Bir

Bir tek = Sadece = EDAT

Tek

Gönlüm tek seninle mesut.

Bu kalp bir senin için çarpar.

SADECE: Daima edattır.

Annem sadece onunla anlaşamaz.

İLE: -le, -la şeklinde de karşımıza çıkabilir. İle sözcüğü eğer "ve" yerine kullanılıyorsa bağlaç; "ve" yerine kullanılamıyorsa edattır.

İzmir'e Ali de araba ile gitti. (Edat)

O yıllarda babamla anlaşamazdık. (Edat)

Annem ve babam yıllarca ekmek ve zeytini azık yapmışlar. (Bağlaç)

Bu sorular sadece senle ben çözebiliriz.

İÇİN: Daima edattır.

Senin için ben neyim?

Not: Kimi zaman-e yönelme hali eki "için" anlamı kazandırır.

İlaçları Ahmet Bey'e (Ahmet Bey için) getirmişler.

GİBİ: Daima edattır.

Ben ona senin gibi davranamam.

1. Sıfat öbeği oluşturabilir.

Ali, dev gibi bir adamdı.

2. Zarf öbeği oluşturabilir.

Sınava o da senin gibi çalıştı.

3. Çekim eki alıp isim olarak kullanılabilir.

Onun gibisini hiç görmedim.

KADAR: Daima edattır.

Ben senin kadar zeki biri görmedim.

1. Sıfat öbeği oluşturabilir.

Gözlerin gökyüzü kadar temizdi.

2. Zarf öbeği oluşturabilir.

Sınava sabaha kadar çalışmıştım.

3. Çekim eki alıp isim olarak karşımıza çıkabilir.

Onun kadarı hiç görülmemiştir.

ÜZERE: Daima edattır.

Kitabımı az sonra geri vermek üzere almıştı.

DOLAYI: Daima edattır.

Bu teklifi senden dolayı kabul ettim.

DEĞİL: Daima edattır. Olumsuzluk anlamı sağlar.

Bu benimki sevda değil.

DEK, DEĞİN: Zaman anlamlı edatlardır.

Ölene dek/değin seni bekleyeceğim.

: Daima edattır ve ayrı yazılır.

1. Soru anlamı sağlar.

Baban eve geldi mi?

2. Pekiştirme anlamı sağlar.

Onun güzel mi güzel bir işi var.

3. Koşul ve zaman anlamı sağlar.

Eve geldi mi haberim olsun.

Eve gelirse haberim olsun.

.. E GÖRE: Daima edattır.

Ben hiç sana göre değilim.

.. E DOĞRU: Sadece ..e doğru biçiminde edattır.

Sana doğru sensiz geliyorum yâr.

Dün, sabaha doğru yola çıktı.

Yalnız başına kullanıldığında:

1.
İsim olabilir.

Doğru her yerde doğrudur.

2. Sıfat olabilir.

Doğru insanlarla dost ol.

3. Zarf olabilir.

Babam çok doğru konuştu.

.. E KARŞI: Yalnızca ..e karşı kullanımı edattır.

Sana karşı kendimi suçlu hissediyorum.

Sabaha karşı köye varmıştık.

Yalnız başına kullanıldığında;

1.
İsim olabilir.

Onun karşısında kendimi suçlu hissediyorum.

2. Sıfat olabilir.

Karşı mahallenin muhtarı karşı binada oturuyor.

3. Kaynaşmış, deyimleşmiş birleşik fiil olabilir.

Karşı gelmek, karşı koymak, karşı durmak, karşı çıkmak..

.. DEN BAŞKA: Yalnızca .. den başka kullanımı edattır.

Senden başka hiçbir şey mutlu edemez beni.

Yalnız başına kullanıldığında;

1. Belgisiz zamir oluşturabilir.

Başkaları gibi sen de kötü davranama ona.

2. Sıfat olabilir.

Bana başka insanlar gibi davranma.

3. Zarf olabilir.

O çok başka konuşmuştu.

.. DEN BERİ: Yalnızca .. den beri kullanımı edattır.

Sabahtan beri ders çalışıyorum.

*"Beri" yalnız başına zarf olarak kullanılabilir.

Arabayı beri çek.

 

ŞY/19 Temmuz 2009

Yapılan Yorumlar

Henüz kimse yorum yapmamış.

Bu sayfada yer alan bilgilerle ilgili sorularınızı sorabilir, eleştiri ve önerilerde bulunabilirsiniz. Yeni bilgiler ekleyerek sayfanın gelişmesine katkıda bulunabilirsiniz.

Yorum Yapın

Adınız:
E-Mail:
Mesajınız:
Doğrulama: Güvenlik Kodu
 

Bu Sayfa Şunlarla Da İlgili Olabilir

  • henuz baglacmi (09 Ağustos 2016)
  • sadece ilgec mi (10 Şubat 2015)
  • henuz edat mı (09 Ağustos 2014)
  • turkce birleşik edatlar (08 Haziran 2014)
  • birlesik edat (06 Haziran 2014)
  • sonra edat mı baglacmı (04 Haziran 2014)
  • edat ilgec (03 Haziran 2014)
  • henuz baglac mi edat mi (02 Haziran 2014)
  • eğer edatı (28 Mayıs 2014)
  • Kimi kelimesi ilgec midir (28 Mayıs 2014)
Popüler Sayfalar:
Son Ziyaretler:
Anlatım Bozuklukları     Ek Fiil (Ek Eylem)     Açıkoturum     R Sözlüğü (Deyim)     Ahmet Mithat Efendi     Halide Edip Adıvar     Memduh Şevket Esendal     Goriot Baba     Milli Edebiyatta Şiir     Fakir Baykurt     Az Gittik Uz Gittik     Zeytindağı     U-Ü Sözlüğü (Deyim)     TAAŞŞUK-U TALAT ve FITNAT     Fatih Harbiye     Bu Ülke     Çankaya     Aşık Edebiyatı Özellikleri     Hoca Dehhani     Kesme İşareti     Çocuk Şiirleri     Garip Akımı (Birinci yeniciler)     Drina Köprüsü     Howard Pyle     Makale     Kelile ve Dimne     Şamatalı Köy     Nabizade Nazım     Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz     Miskinler Tekkesi     Basit Cümle     Fuzuli     Memleket Hikayeleri     Koşul Sonuç Cümlesi     Dokuzuncu Hariciye Koğuşu     İsim (Ad) Kökleri     Birinci Dönem Tanzimat Edebiyatı     Destanlar     Sait Faikin Hikayeciliği     Türkçenin Sırları     Özne Eksikliği     Deyimler     İsimden İsim Yapan Ekler     İnsan Ne İle Yaşar     Sol Ayağım     Atasözleri     Mor Salkımlı Ev     Onlar da İnsandı     İsmin Yönelme Durumu     Mecaz Anlam     Necip Fazıl Kısakürek     Kaynaştırma Harfleri (Kaynaştırma Sesleri)     Masal Nedir     Mevlananın Mesnevisi     Anadolu Notları     Divan Şiiri     İkinci Yeniciler     Boğaziçi Şıngır Mıngır     Ek Yanlışlığı     Cemo     Safahat     Köroğlu     Şeyhi     Ülkemin Efsaneleri     Değirmenden Mektuplar     İnci     Mumcunun Faresi     Kuyucaklı Yusuf     Paragrafta Ana Düşünce (Anafikir)     Sıra Noktalar     Bilmeceler     Forum     Gustave Flaubert     Nedim     Açıklama İlişkisi     Mürebbiye     Baki     Kendi Gök Kubbemiz     Ömer Seyfettin     Bahaeddin Özkişi     Fecr-İ Ati Edebiyatı     T Sözlüğü (Deyim)     Şermin     Faust     Türküler     Maniler     Sahnenin Dışındakiler     Yankılı Kayalar     Şeyh Galip     Paragrafta Konu     İntibah     Tırnak İşareti     Divan Edebiyatı Özellikleri     Süleyman Çelebi     Ali Şir Nevai     Anlamca Çelişen Cümleler     G Sözlüğü (Deyim)     Ulama     Oliver Twist     Anlamca Yakın Cümleler    
Coğrafya
Coğrafya Sitesi
Tarih Sitesi
Türkçe Sitesi
Bilgi Sitesi
Bilgiler